Duurzaam mentaal welzijn en presteren: Finse sportpsychologen halen inspiratie in Rotterdam.

Duurzaam mentaal welzijn en presteren: Finse sportpsychologen halen inspiratie in Rotterdam.

Door: Daniëlle van der Klein-Driesen

Mentale en fysieke coaches Ailo Autio en Pauliina Savijoki van het Varala High Performance Centre kwamen samen met Daniëlle Strijbosch en Judith Rouwenhorst van Team NL, de specialisten op het gebied van duale carrière op bezoek bij de Thorbecke Talentschool Rotterdam. Een ontmoeting die voor verbinding en inspiratie zorgde.

De dag begon met een korte inleiding en presentatie van Mirjam Berkhout, Joël Manusama en Daniëlle van der Klein-Driesen (Flow Mentale Training). Daarna leidde Lisanne Voges ons rond op de school en de campus en we eindigden bij de vmbo-locatie waar Selma Andrade vertelde over de school en de leerlingen.

Fins bezoek

 

Ailo en Pauliina vertellen hoe in Finland school en sport dicht bij elkaar zit. Hoe zij vanuit hun eigen rol vooral naar de sporters toegaan. Ze vertelden over uitdagingen in hun werk met jonge ambitieuze sporters die voor ons herkenbaar zijn, zoals:

Het dagelijks leven:

  • Kalendermanagement: Het zorgvuldig plannen van training, wedstrijden, schoolwerk, sociale leven.
  • Communicatie tussen de stakeholders: Ouders, docenten, coaches en begeleiders.
  • Werkdruk: Fysieke en mentale stress kunnen snel fluctueren.

Het monitoren van mentale gezondheid:

  • Atletische prestaties en trainingsvolume.
  • Academisch succes en aanwezigheid op school.
  • Gezondheid, slaap, voeding en herstel.
  • Mentaal welzijn en motivatie.

De Thorbecke Talentschool Rotterdam

Mirjam Berkhout de rector van de Thorbecke Talentschool Rotterdam startte haar verhaal over de school, de campus en het belang van een pedagogisch en mentaal gezond klimaat voor de leerlingen. Waarbij alle leerlingen geïnspireerd worden het beste uit zichzelf te halen in topsport/dans en school, maar vooral leren ‘mens’ te zijn. Het team op school is hier enorm belangrijk voor.

“De school biedt een veilige omgeving waar mentaal welzijn en persoonlijke groei centraal staan.”

– Mirjam Berkhout, rector Thorbecke Talentschool Rotterdam

TalentSkills

De teamleider Topsport Joël Manusama en coördinator en highschool voetbaltrainer Richard van Cappellen zijn de drijvende krachten achter TalentSkills. Dit programma is bedoeld voor jonge sporters en podiumkunstenaars met talent en ambitie die al op jonge leeftijd uitblinken. Juist in die middelbare schoolleeftijd waarin ze ook in de pubertijd zitten, komen ze in een sportieve of artistieke stroomversnelling. Het helpt deze leerlingen wanneer zij onderwijs op maat krijgen, passend bij hun duale rooster, met als doel hen te helpen hun diploma te behalen en een succesvolle carrière te hebben in topsport of dans.

“De leerlingen van vandaag, zijn de burgers van morgen, daarom is het belangrijk dat zij de kans krijgen om hun eigen identiteit te ontwikkelen. Dat doen ze op school met gepersonaliseerde en flexibele leertrajecten, terwijl we hun mentale welzijn en prestaties binnen het duale programma nauwlettend wordt gevolgd en ondersteund.”

– Joël Manusama, Teamleider Topsport

De methode Sport in Perspectief®

Daniëlle van der Klein-Driesen werkt als sportpsycholoog/orthopedagoog al sinds 2010 op de Thorbecke Talentschool Rotterdam en is daardoor nauw verbonden met het onderwijs en het team. Sinds 2023 werkt de school op 3 locaties met Sport in Perspectief®.

Sport in Perspectief® helpt de school een gezond pedagogisch en mentaal klimaat te realiseren, waarbij er structurele aandacht is voor mentaal welzijn en prestatiegedrag. De methode is een vast onderdeel van het educatieve programma, waarbij de leerlijn prestatiegedrag van Sport in Perspectief® de didactische kaders biedt vanuit 10 mentale bouwstenen. Zo worden de topsport-studiebegeleiders opgeleid middels actieve workshops, supervisie en het trainingsprogramma KOP IN Online.

Hierdoor leren de studiebegeleiders mentale 1-op-1-gesprekken te voeren. Dit helpt hen de juiste vragen te stellen en passende feedback te geven. Mentale belemmeringen worden hierdoor vroegtijdig gesignaleerd en voorkomen. Daarnaast leren de studiebegeleiders om samen (en zonder!) Flow topsportlessen mentaal te geven. In de onderbouw maken de leerlingen kennis met de mentale training en in de bovenbouw hebben zij alle bouwstenen passend bij hun ontwikkelingsniveau doorlopen.

Zo is er aandacht voor GAS en REM, doelen stellen, focus en zelfvertrouwen in de sportles, maar ook in de mentor-les of in de les aardrijkskunde of economie. Dit geeft de leerlingen de kans vaardigheden in te slijpen die hen helpen het beste uit zichzelf te halen bij een toets, een examen, wedstrijd of dansvoorstelling.

Hieronder 2 voorbeelden van de Flow-topsportles samen met de studiebegeleiders Selma Andrade en Dylan Houtman op de  nieuwe locatie van het vmbo. Er wordt gelachen, soms harde strijd gevoerd, ademhaling en visualiseren wordt in de klas getraind, met als doel dat de leerlingen hun (prestatie)gedrag (ook onder druk!) leren reflecteren en reguleren.

   

Rondje school en de campus

Lisanne Voges is projectcoördinator op de Feyenoord Academy en voor TTP maatwerk en onderwijsbegeleiding. Lisanne gaf ons een rondleiding door de school en op de campus. Ze deed dat in vloeiend engels (ze is docent Engels), maar zij is ook inmiddels expert in wiskunde, natuurkunde en alle andere schoolvakken…

Lisanne zegt altijd dat zij een hekel heeft aan voetbal, maar ze is heel populair bij de Feyenoorders, juist omdat zij er altijd voor hen is. Net als haar collega’s helpt ze de leerlingen met de stof begrijpelijk te maken. Als er lessen gemist worden door sporttoernooien, dan helpt zij met het overzien wat er nodig is en ze geeft handvatten, zodat de leerlingen zelfstandig door kunnen gaan met de lesstof.

“Wij zijn een luisterend oor, niet alleen voor sport, maar juist voor alles er omheen.”

– Lisanne Voges

De leerlingen hieronder (foto rechts) vertelden spontaan Ailo en Pauliina wat hun mooie dromen zijn in sport en dans en hoe ze daar willen komen.

   

 

Het was een mooie dag vol gedeelde ervaringen. Wij nemen alvast Finse les, want we willen natuurlijk graag zelf ook een kijkje nemen in het Varala High Performance Trainings Centre!!!

 “Wij zijn onwijs trots om de samenwerking met de Thorbecke Talentschool Rotterdam en zien de meerwaarde voor de ontwikkeling van onze sporter in de praktijk terug.”

– Judith Rouwenhorst, Duale carrière begeleider en Topsport leefstijl coach Team NL

 

 

HC Rotterdam en Flow verweven ‘mentaal trainen op het veld’ duurzaam in de hockeyopleiding

HC Rotterdam en Flow verweven ‘mentaal trainen op het veld’ duurzaam in de hockeyopleiding

De methode Sport in Perspectief®

Met Sport in Perspectief® gaan we voor een gezond mentaal (top)hockeyklimaat, waarin er structureel en bewust aandacht is voor de pedagogische en mentale aspecten van hockey voor het bestuur, de coaches, de spelers en de ouders. Zodat iedereen de kans krijgt zich optimaal te ontwikkelen en plezier en presteren in balans blijft.

De ouders

Gisteravond was de aftrap met meer dan honderd topjeugdouders. Zij maakten kennis met Sport in Perspectief®. We deden een focus-oefening met alle ouders tegelijk, waaruit bleek dat focussen voor sommigen moeilijk is en dat de afleiding altijd op de loer ligt, zoals: gedachten, geluiden, foutje maken, andere ouders.

 Eén moeder vertelde dat ze afgeleid werd door de gedachte: “Wat goed dat HC Rotterdam mentaal gaat trainen en werken met een sportpsycholoog.” Dat vond ik dan wel weer een hele mooie afleidende gedachte.

We zijn gestart met de eerste jeugdteams om zo stap voor stap de methodiek uit rollen en te integreren in reeds bestaande leerlijnen, kennis en werkwijze. Hieronder worden de ervaringen met de bouwstenen GAS en REM en Focus toegelicht.

GAS en REM bij MO16-1

Graag willen winnen en fel zijn is zinvol, maar als individu en als team moet je ook strategisch slim zijn. De meiden gingen aan de slag met GAS (actie) en REM (ratio). De spelers deelden wat ze denken en voelen bij wedstrijden en gingen actief op het veld aan de slag met gas geven (actie en emoties) en remmen (denken, controleren) en wat er gebeurt als je uit de bocht vliegt door:

  • Te veel GAS: overgevoelig, luid, te veel spanning.
  • Te veel REM: overanalyseren, veilig, vertraagd tempo.

maar vooral wat je eraan kunt doen als team en als individu om te:

  • Remmen: Rust pakken (ademhalen), plan, taakgerichte zelfspraak- en coaching.
  • Gassen: Felle warming up, muziek, bewegen, kijken.

Met balans tussen je GAS en REM, handel je snel en slim. Je opwinden over bijvoorbeeld een scheidsrechter duurt kort en is in proportie, want je bent bezig met goed hockeyen.

   

 

Zowel ik als MB1 hebben kennis gemaakt met mentale training, met als thema GAS en REM. Een eerste stap richting mentaal sterker worden en met meer focus, rust en vertrouwen op het veld. De reacties waren enthousiast en het thema was zinvol. Spelers herkenden vooral momenten waarop ze in de GAS-fase zaten. De spelers leerden hoe ze dat kunnen gebruiken en dat remmen soms ook nodig is. Leuk om te zien hoe open het team hierin stond. Ik kijk uit naar het vervolg en om samen te bouwen aan mentaal weerbare en scherp spelende hockeyers!

– Lauren Latumahin, trainer MO16-1

Focus bij JO14-1

Focus (aandacht op dat wat ertoe doet) is best moeilijk zagen we al bij de ouders. Hockeyers wisselen tussen ‘aan’-staan tijdens het spel en ‘uit’-staan tijdens momenten aan de kant. Daarom is het zinvol om focus te trainen:

‘Hoe ga je scherp het veld op?’ Hoe versterk je elkaar?’ ‘Hoe herpak je als het minder gaat?’ ‘Waar kijk je naar?’ 

   

De wetenschap naar het veld

We lachen veel, maar er zit een serieus doel achter. Waarbij Flow de sportpsychologische wetenschap naar het veld wil brengen samen met de trainers. Sommige spelers moeten daar aan wennen en daar krijgen ze nu ook de kans voor. Dit wordt makkelijker doordat de trainers zelf regelmatig mentaal gaan trainen, want de trainers spreken de taal van de hockeyers en kennen hun team het beste.

“Ik ben persoonlijk altijd fan van nieuwe prikkels, naast alleen de fysieke en technische inhoud hockey. Ik vind dat aan het mentale aspect nog te weinig aandacht wordt besteed in de jeugd. Tegenwoordig hebben veel Hoofdklasse teams deze ondersteuning wel, maar de jeugd niet. Ik denk dat het goed is om hier dus vroeg mee te beginnen en gedurende het seizoen meer sessies te organiseren. Flow heeft daar een mooie leerlijn voor om dit gedurende het seizoen te ondersteunen. Het onderwerp ‘GAS en REM’ sloot ook perfect aan. Het was leuk om te zien hoe dit vertaald werd op de training en de bewustwording bij de spelers. Het is zelfs goed blijven hangen bij de spelers want het wordt nu nog steeds vaak aangehaald.”

– Niels Waaijer, trainer MO16-1

Wat een mooie club met fijne slimme mensen! Gaaf dat we met Team Flow hier onderdeel vanuit mogen maken!